Przewodnik Emerytalny

Dane do oszacowania wysokości środków w ZUS znajdziesz w Kalkulatorze Emerytalnym na swoim profilu eZUS na www.zus.pl. Zaloguj się do PUE/eZUS. Jeśli nie posiadasz konta w eZUS, zarejestruj się na stronie. Logowanie do PUE/eZUS jest możliwe przy użyciu loginu i hasła albo aplikacji mobilnej ZUS, profilu zaufanego, bankowości elektronicznej, aplikacji mObywatel, e-Dowodu lub eID.  Po zalogowaniu do serwisu wybierz w Panelu Ubezpieczonego Kalkulator Emerytalny, a następnie „Emerytura na nowych zasadach” i wskaż deklarowany wiek i miesiąc przejścia na emeryturę.

Co oznacza konto ZUS?

To główna część Twojego kapitału emerytalnego, finansowana ze składek emerytalnych odprowadzanych w trakcie pracy zawodowej przez Ciebie i pracodawcę. 
Jeśli pracujesz na umowie o pracę składka emerytalna wynosi 19,52 % podstawy wymiaru składek emerytalnych (czyli podstawą jest wynagrodzenie brutto). 
Jeśli jesteś członkiem OFE, to składka emerytalne jest dzielona pomiędzy konto ZUS (12,22%) i subkonto w ZUS (7,3%, a jeśli nadal odprowadzasz składki do OFE to 2,92% jest przekazywana do Twojego OFE, a na subkoncie pozostaje 4,38%).  

Co to jest subkonto?

Subkonto w ZUS to wyodrębniona część Twojego indywidualnego konta emerytalnego w ZUS, gromadząca część składek (II filar). Trafiają na nie środki m.in. osób urodzonych po 1968 roku oraz środki pochodzące z OFE.

Subkonto jest automatycznie zakładane dla:

• wszystkich osób urodzonych po 31 grudnia 1968 r. (niezależnie od tego, czy należą do OFE),
• osób urodzonych przed 1 stycznia 1969 r., jeśli należą do OFE.

Aby wyliczyć jaka prognozowana wartość środków będzie zgromadzona na Twoim koncie i subkoncie w ZUS należy uzupełnić dane w Kalkulatorze Emerytalnym o dane dotyczące aktualnego wynagrodzenia, informację o dacie rozpoczęcia pracy, informacje o saldzie środków w OFE, a także informację czy nadal odprowadzane są środki do OFE. 

Jeżeli jesteś członkiem OFE, warto przygotować informację o aktualnej wartości zgromadzonych środków.

Można ją znaleźć:

• po zalogowaniu do serwisu internetowego funduszu,
• w informacjach przekazywanych przez fundusz,
• w materiałach udostępnianych członkom funduszu.

Warto wiedzieć: 

W lutym 2014 roku na podstawie przepisów prawa OFE przekazały do ZUS 51,5% wszystkich środków zgromadzonych na rachunkach członków funduszy. Trafiły one na subkonto w ZUS i w przypadku śmierci członka Funduszu podlegają wypłacie na tych samych zasadach co w OFE. Po zmianach w prawie obecnie składki do OFE są odprowadzane tylko dla tych osób, które złożyły w ZUS oświadczenie o dalszym przekazywaniu składek do OFE. Takie oświadczenie można składać co cztery lata w tzw. „oknie transferowym”. trwającym od kwietnia do lipca. Ostatnie okno transferowe odbyło się w 2025 roku.

Obecnie do OFE mogą przystąpić osoby, które rozpoczęły pierwszą pracę i od wynagrodzenia odprowadzane są składki emerytalne, jednak tylko przez 4 miesiące od jej rozpoczęcia. 

Na 10 lat przed osiągnięciem wieku emerytalnego środki są stopniowo przekazywane z OFE na subkonto w ZUS w ramach tzw. „suwaka bezpieczeństwa”. Dlatego w momencie przejścia na emeryturę wszystkie środki z OFE będą w całości przekazane na subkonto i zostaną uwzględnione przy wyliczeniu emerytury przez ZUS.

IKE (indywidualne konto emerytalne) to dobrowolna forma długoterminowego oszczędzania na emeryturę w ramach tzw. III filaru systemu emerytalnego. 

• Najważniejszą korzyścią IKE jest zwolnienie z podatku od zysków kapitałowych (tzw. podatku Belki) pod warunkiem spełnienia ustawowych wymogów dotyczących wieku (60 lat lub 55 lat w przypadku nabycia uprawnień emerytalnych) oraz okresu oszczędzania. Oszczędzający sam decyduje o wysokości i częstotliwości wpłat, a środki pozostają jego prywatną własnością i podlegają dziedziczeniu.
• IKE może być prowadzone m.in. w formie funduszu inwestycyjnego, rachunku maklerskiego, ubezpieczenia na życie z funduszem kapitałowym, dobrowolnego funduszu emerytalnego lub rachunku oszczędnościowego w banku. 

Przygotuj aktualną wartość środków zgromadzonych na rachunku IKE.

Informacje te znajdziesz:

• po zalogowaniu do serwisu instytucji finansowej prowadzącej Twój rachunek,
• w informacjach rocznych.

IKZE (indywidualne konto zabezpieczenia emerytalnego) jest dobrowolnym produktem emerytalnym, którego celem jest wspieranie regularnego budowania kapitału na okres po zakończeniu aktywności zawodowej. Podobnie jak IKE, należy do III filaru systemu emerytalnego i daje możliwość samodzielnego oszczędzania.

• Kluczową zaletą IKZE jest bieżąca preferencja podatkowa. Wpłaty dokonane w danym roku można odliczyć od podstawy opodatkowania w rocznym zeznaniu PIT, co pozwala obniżyć należny podatek. Przy wypłacie środków po osiągnięciu wymaganego wieku i okresu oszczędzania stosowany jest preferencyjny, zryczałtowany podatek.
• IKZE może być szczególnie atrakcyjne dla osób aktywnych zawodowo, które chcą jednocześnie budować dodatkowy kapitał emerytalny i korzystać z corocznych korzyści podatkowych.

Przygotuj aktualną wartość środków zgromadzonych na rachunku IKZE.

Informacje te znajdziesz:

• po zalogowaniu do serwisu instytucji finansowej prowadzącej Twój rachunek,
• w informacjach rocznych.

PPE (pracowniczy program emerytalny) to grupowa forma oszczędzania na emeryturę organizowana przez pracodawcę na rzecz pracowników. Program stanowi element pozapłacowych benefitów pracowniczych i jest jednym z narzędzi wspierających budowanie dodatkowego zabezpieczenia finansowego na przyszłość.

Podstawowe składki do PPE finansowane są przez pracodawcę, dzięki czemu uczestnik może gromadzić środki bez konieczności ponoszenia kosztów z własnego wynagrodzenia  poza podatkiem dochodowym. W wielu programach istnieje również możliwość dokonywania dodatkowych wpłat przez pracownika.

Środki zgromadzone w PPE są prywatną własnością uczestnika i podlegają dziedziczeniu. Program ten może stanowić istotny element długoterminowego planowania finansowego.

Jeżeli uczestniczysz w PPE, informacje o stanie rachunku znajdziesz:

• w serwisie instytucji finansowej prowadzącej program,
• w informacjach przekazywanych przez pracodawcę,
• w okresowych zestawieniach uczestnika PPE.

PPK (pracownicze plany kapitałowe) to powszechny system długoterminowego oszczędzania, którego celem jest zwiększenie prywatnych oszczędności emerytalnych Polaków. Program opiera się na współfinansowaniu wpłat przez trzy strony: pracownika, pracodawcę oraz państwo.

Pracownicy, dla których pracodawca nie prowadzi PPE, są automatycznie zapisywani do PPK, z możliwością rezygnacji z uczestnictwa. Na rachunek uczestnika trafiają wpłaty finansowane z wynagrodzenia pracownika, wpłaty od pracodawcy oraz dopłaty ze środków publicznych.

Zgromadzone środki stanowią prywatną własność uczestnika i mogą być wykorzystane po ukończeniu 60. roku życia jako dodatkowe źródło dochodu. PPK daje możliwość systematycznego budowania kapitału przy wykorzystaniu wpłat pochodzących z kilku źródeł, co zwiększa potencjał zgromadzonych oszczędności.

Przygotuj aktualną wartość środków zgromadzonych w PPK. Dane możesz sprawdzić:

• w serwisie instytucji finansowej prowadzącej PPK,
• za pośrednictwem serwisu mojePPK,
• w okresowych informacjach przekazywanych uczestnikom programu.

Warto pamiętać, że na rachunku PPK znajdują się wpłaty pochodzące nie tylko od pracownika, ale również od pracodawcy i państwa.

Jeżeli posiadasz OIPE (ogólnoeuropejski indywidualny produkt emerytalny), przygotuj aktualną wartość zgromadzonych środków oraz planowane dalsze wpłaty. Informacje te znajdziesz u dostawcy prowadzącego Twój rachunek.

Od wysokości wynagrodzenia zależy między innymi wartość składek emerytalnych odprowadzanych do systemu emerytalnego. Co do zasady wyższe wynagrodzenie oznacza wyższe składki, a w konsekwencji większy kapitał emerytalny. Dlatego rozwój zawodowy, zdobywanie nowych kwalifikacji i wzrost wynagrodzenia mogą wpływać również na wysokość przyszłej emerytury.

Każdy dodatkowy rok pracy może zwiększać przyszłą emeryturę z dwóch powodów. Po pierwsze, oznacza dodatkowe składki, a zatem zwiększa się Twój kapitał emerytalny. Po drugie, skraca okres, przez który zgromadzony kapitał będzie wykorzystywany do wypłaty świadczeń. Z tego powodu wydłużenie aktywności zawodowej nawet o kilka lat może mieć istotny wpływ na wysokość emerytury.

Oszczędzanie wyłącznie w obowiązkowym systemie emerytalnym może nie zapewnić utrzymania dotychczasowego poziomu dochodów po przejściu na emeryturę. Dlatego coraz większe znaczenie mają dodatkowe formy oszczędzania:

• IKE,
• IKZE,
• PPE,
• PPK,
• OIPE.

Regularne wpłaty do tych produktów pozwalają budować dodatkowy kapitał, który może stanowić ważne uzupełnienie emerytury z ZUS.

W przypadku dobrowolnych produktów emerytalnych znaczenie ma nie tylko posiadanie rachunku, ale także wysokość i regularność wpłat. Nawet niewielkie kwoty odkładane systematycznie przez wiele lat mogą przełożyć się na znaczący kapitał w przyszłości.

ZIE pozwala sprawdzić, jak zmiana wysokości wpłat może wpłynąć na przyszłą wartość oszczędności. Należy jednak pamięta, że przyjęte w kalkulacji stopy zwrotu, poziom inflacji oraz pozostałe parametry mają charakter założeń modelowych i mogą różnić się od wartości, które wystąpią w rzeczywistości. Prezentowane informacje nie mogą stanowić podstawy do podejmowania decyzji finansowych bez uwzględnienia indywidualnej sytuacji użytkownika.

Dodatkowe środki gromadzone w indywidualnych lub pracowniczych programach emerytalnych są inwestowane na rynku finansowym. Ostateczna wartość zgromadzonego kapitału zależy więc nie tylko od wpłacanych kwot, ale również od osiąganych wyników inwestycyjnych. Należy pamiętać, że wyniki osiągane w przeszłości nie gwarantują uzyskania podobnych rezultatów w przyszłości, a rzeczywiste stopy zwrotu mogą różnić się do przyjętych założeń. Wyższe stopy zwrotu mogą zwiększać wartość zgromadzonych środków, jednak są związane z większą niepewnością osiągnięcia zakładanych wyników. Dlatego w ZIE warto przyjmować realistyczne założenia dotyczące przyszłych stóp zwrotu, opierając się na stopie realnej, a nie nominalnej. Czym one się różnią? 

• Nominalna stopa zwrotu to procentowy zysk z inwestycji bez uwzględnienia inflacji.
• Realna stopa zwrotu to wynik z inwestycji pomniejszony o wzrost cen (inflację), który pokazuje o ile faktycznie wzrosła siła nabywcza Twoich pieniędzy.

Przyjęte w kalkulacji stopy zwrotu, poziom inflacji oraz pozostałe parametry mają charakter założeń modelowych i mogą różnić się od wartości, które wystąpią w rzeczywistości.

Jednym z najważniejszych czynników wpływających na wielkość przyszłego kapitału jest czas. Im wcześniej rozpoczynasz oszczędzanie, tym dłużej zgromadzone środki mogą pracować na Twoją przyszłość. Zatem rozpoczęcie dodatkowego oszczędzania kilka lub kilkanaście lat wcześniej może mieć większe znaczenie niż jednorazowe wpłacenie większej kwoty tuż przed emeryturą.

Dobra wiadomość: na wiele z tych czynników masz wpływ.

Nie masz wpływu na wszystkie elementy kształtujące przyszłą emeryturę, ale wiele z nich zależy od Twoich decyzji.

Możesz między innymi:

• rozpocząć dodatkowe oszczędzanie,
• zwiększyć wysokość wpłat,
• regularnie odkładać część rosnących dochodów,
• wydłużyć okres aktywności zawodowej,
• świadomie monitorować swoje oszczędności.

Jednym z celów ZIE jest pokazanie, że przyszła emerytura nie jest wyłącznie wynikiem działania systemu emerytalnego, ale również efektem decyzji podejmowanych przez każdego z nas w trakcie życia zawodowego.